نگرانی کشورهای خلیج فارس از مذاکرات ایران و آمریکا؛ تنگه هرمز به «اهرم طلایی» تهران تبدیل شد

در حالی که مذاکرات میان ایران و آمریکا ادامه دارد، کشورهای خلیج فارس نگران‌اند که این گفت‌وگوها به جای کاهش تنش، کنترل ایران بر تنگه هرمز را تثبیت کرده و موازنه قدرت در بازار جهانی انرژی را تغییر دهد.

هم‌زمان با ادامه تلاش‌ها برای احیای مذاکرات میان ایران و ایالات متحده، نگرانی‌ها در میان کشورهای خلیج فارس افزایش یافته است؛ نگرانی از اینکه این گفت‌وگوها نه‌تنها به کاهش تنش‌ها منجر نشود، بلکه به تثبیت نفوذ ایران بر تنگه هرمز، یکی از حیاتی‌ترین مسیرهای انتقال انرژی جهان، بیانجامد.

بر اساس ارزیابی مقام‌ها و تحلیلگران منطقه‌ای، تمرکز مذاکرات به‌تدریج از موضوعاتی مانند برنامه موشکی و نفوذ منطقه‌ای ایران به مسائلی چون سطح غنی‌سازی اورانیوم و نحوه مدیریت تنگه هرمز تغییر کرده است. این تغییر اولویت‌ها، از نگاه کشورهای خلیج فارس، می‌تواند به معنای پذیرش ضمنی نقش ایران در کنترل این گذرگاه استراتژیک باشد.

منابع نزدیک به نهادهای امنیتی ایران نیز تنگه هرمز را یک «دارایی طلایی» توصیف کرده‌اند؛ ابزاری ژئوپلیتیک که به گفته آن‌ها طی سال‌ها برای چنین سناریوهایی آماده شده و اکنون به یکی از مؤثرترین ابزارهای بازدارندگی تهران تبدیل شده است. به باور این منابع، موقعیت جغرافیایی ایران باعث شده این اهرم عملاً غیرقابل حذف باشد.

در همین حال، برخی تحلیلگران هشدار می‌دهند که مذاکرات جاری ممکن است به جای حل ریشه‌ای اختلافات، صرفاً به مدیریت تنش‌ها در سطحی قابل کنترل منجر شود؛ وضعیتی که شاید برای ثبات نسبی بازارهای جهانی مناسب باشد، اما نگرانی‌های امنیتی کشورهای منطقه را برطرف نخواهد کرد.

تنگه هرمز که حدود یک‌پنجم نفت جهان از آن عبور می‌کند، اکنون به یکی از خطوط قرمز اصلی در معادلات منطقه‌ای تبدیل شده و نقش آن در تعیین آینده روابط ایران و آمریکا بیش از هر زمان دیگری پررنگ شده است.