لبنان مجازات اعدام را لغو کرد؛ نخستین کشور خاورمیانه که رسماً به اعدام پایان می‌دهد

پارلمان لبنان با تصویب قانونی تاریخی، مجازات اعدام را لغو و احکام اعدام موجود را به حبس ابد تبدیل کرد. لبنان که از سال ۲۰۰۴ هیچ اعدامی اجرا نکرده بود، به گزارش رویترز نخستین کشور خاورمیانه است که مجازات مرگ را به‌طور رسمی از قوانین خود حذف می‌کند.

پارلمان لبنان روز سه‌شنبه ۱۱ اوت به لغو مجازات اعدام رأی داد و به بیش از دو دهه تعلیق عملی اجرای این مجازات، وجه قانونی و دائمی بخشید. دفتر رئیس پارلمان اعلام کرد تمامی احکام اعدام موجود نیز به حبس ابد تبدیل خواهند شد.

رویترز این اقدام را نخستین لغو رسمی مجازات اعدام در خاورمیانه توصیف کرده است؛ آسوشیتدپرس نیز لبنان را نخستین کشور جهان عرب دانسته که این مجازات را کنار می‌گذارد.

لبنان از ژانویه ۲۰۰۴ تاکنون هیچ حکم اعدامی را اجرا نکرده بود، اما دادگاه‌های این کشور همچنان برای جرایمی از جمله قتل و خیانت احکام اعدام صادر می‌کردند و ده‌ها نفر از نظر قانونی در صف اعدام قرار داشتند.

بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، اکثریت اعضای پارلمان ۱۲۸ نفره لبنان به لغو مجازات اعدام رأی دادند و فراکسیون حزب‌الله از جمله مخالفان این طرح بود. این خبرگزاری گزارش کرده است که مجازات جایگزین برای جرایم سنگین، حبس ابد همراه با اعمال شاقه تشدیدشده خواهد بود.

عادل نصار، وزیر دادگستری لبنان، این تصمیم را گامی «تاریخی» برای کشورش توصیف کرد. سازمان‌های حقوق بشری نیز از این تحول استقبال کرده‌اند. عفو بین‌الملل لغو مجازات اعدام را نقطه عطفی در زمینه حقوق بشر در لبنان دانسته و گفته است این اقدام، توقف موقت بیش از دو دهه‌ای اعدام‌ها را به یک حمایت قانونی پایدار از حق حیات تبدیل می‌کند.

اتحادیه اروپا نیز از تصمیم بیروت استقبال کرد و آن را الگویی مهم برای دیگر کشورهای خاورمیانه و فراتر از منطقه خواند.

لغو مجازات اعدام پس از سال‌ها فعالیت نهادها و فعالان حقوق بشری صورت گرفته است. در سال ۲۰۲۵ نیز دولت لبنان از لایحه‌ای برای پایان دادن به مجازات مرگ حمایت کرده بود و کمیته‌های پارلمانی در ماه‌های گذشته مراحل بررسی آن را پیش برده بودند.

تصمیم لبنان در شرایطی اتخاذ شده که مجازات اعدام همچنان در شماری از کشورهای خاورمیانه اجرا می‌شود. بر اساس گزارش سالانه عفو بین‌الملل، در سال ۲۰۲۵ دست‌کم ۲۱۵۹ اعدام در ایران و ۳۵۶ اعدام در عربستان سعودی ثبت شده است. این سازمان همچنین اعدام‌هایی را در عراق، مصر، کویت، امارات متحده عربی و یمن ثبت کرده است.

پارلمان لبنان هم‌زمان در حال بررسی طرح جداگانه‌ای برای عفو عمومی برخی زندانیان است؛ طرحی که با هدف کاهش ازدحام شدید زندان‌ها مطرح شده اما به دلیل احتمال کاهش مجازات برخی محکومان، با مخالفت‌هایی نیز روبه‌رو شده است.

خروج از نسخه موبایل