هشتاد و یکمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل از امروز، ۲۲ سپتامبر، وارد مرحله مناظره عمومی میشود و نزدیک به ۱۳۰ رئیسجمهور و نخستوزیر از سراسر جهان برای حضور در هفته سطح بالای مجمع در نیویورک گرد هم آمدهاند. جنگهای خاورمیانه و اوکراین، امنیت بینالمللی، تغییرات اقلیمی و آینده حکمرانی هوش مصنوعی از مهمترین موضوعات این نشست خواهد بود.
رهبران و هیئتهای سیاسی ۱۹۳ کشور عضو سازمان ملل طی روزهای آینده در مقر این سازمان در نیویورک حضور خواهند داشت تا دیدگاههای دولتهای خود را درباره مهمترین بحرانها و چالشهای بینالمللی مطرح کنند. مناظره عمومی مجمع از ۲۲ تا ۲۸ سپتامبر برگزار میشود و ریاست دوره هشتاد و یکم بر عهده خلیلالرحمن، دیپلمات بنگلادشی، است. موضوع محوری این دوره «بازسازی اعتماد و مدیریت تحول؛ سازمان مللی که برای همه نتیجه ایجاد کند» اعلام شده است.
بحرانهای خاورمیانه در شرایطی یکی از محورهای اصلی نشست امسال خواهد بود که جنگ و تنش میان ایران و آمریکا و همچنین تحولات یمن، امنیت منطقه و بازار جهانی انرژی را تحت تأثیر قرار داده است. جنگ اوکراین نیز همچنان در دستور کار رهبران جهان قرار دارد و انتظار میرود دیدارهای دوجانبه متعددی در حاشیه نشست درباره این دو بحران انجام شود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، نیز در این نشست حضور خواهد داشت و قرار است روز سهشنبه در مجمع عمومی سخنرانی کند. برنامه او شامل مجموعهای از دیدارهای دوجانبه با رهبران کشورهای مختلف است و موضوع ایران، امنیت خاورمیانه و تهدیدهای مرتبط با مسیرهای کشتیرانی منطقه از جمله موضوعاتی است که در رایزنیهای او مطرح خواهد شد.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، نیز برای حضور در مجمع عمومی به نیویورک سفر کرده است. حضور همزمان رئیسجمهور ایران و رئیسجمهور آمریکا در نیویورک، در شرایطی که تهران و واشینگتن درباره ادامه درگیریها و امکان ازسرگیری مذاکرات مواضع متفاوتی دارند، توجه ویژهای به این دوره از نشست سازمان ملل داده است.
در کنار جنگها و بحرانهای امنیتی، هوش مصنوعی نیز به یکی از موضوعات مهم اجلاس امسال تبدیل شده است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، پیش از آغاز هفته سطح بالا درباره خطرهای ناشی از توسعه کنترلنشده فناوریهای پیشرفته هوش مصنوعی هشدار داده و خواستار همکاری بینالمللی برای ایجاد سازوکارهای نظارتی شده است.
برنامه نشست امسال همچنین شامل اجلاس سطح بالا درباره اقدام اقلیمی و گذار عادلانه در ۲۳ سپتامبر، نشست مربوط به افزایش سطح آب دریاها در ۲۴ سپتامبر و نشست پیشگیری و آمادگی در برابر همهگیریها در ۲۵ سپتامبر است. موضوع حقوق بشر و خلع سلاح هستهای نیز در ادامه این هفته مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
این دوره از مجمع عمومی از نظر تغییر احتمالی در رهبری سازمان ملل نیز اهمیت دارد. دوره دوم دبیرکلی آنتونیو گوترش در پایان سال جاری میلادی به پایان میرسد و رقابت برای انتخاب دبیرکل بعدی در جریان است. میشل باشله، رئیسجمهور پیشین شیلی و کمیسر عالی سابق حقوق بشر سازمان ملل، روز یکشنبه از نامزدی خود کنارهگیری کرد و روند انتخاب جانشین گوترش وارد مرحله تازهای شده است.
با آغاز رسمی مناظره عمومی، نیویورک در روزهای آینده به یکی از مهمترین مراکز رایزنی دیپلماتیک جهان تبدیل خواهد شد؛ جایی که علاوه بر سخنرانیهای رسمی، دهها دیدار دوجانبه و چندجانبه درباره جنگها، اقتصاد جهانی، امنیت، اقلیم و فناوریهای نوین انجام خواهد شد.